Bu yazımda girisim fikrinin önüne adeta set çeken “kriz ve girisim bir arada olmaz” yanılgısına deginmek istiyorum. Bu
olumsuz düsüncede olmanın önemli bir yanlıs oldugunu düsünüyorum. Bu konuda masanın neresinde oldugunuzdan,
girisimcilik size ne ifade ediyor, hangi toplumda hatta hangi cografyada yasadıgınızdan, yetistirilme tarzınız, hayata bakıs
açınız, aldıgınız egitim dahil olmak üzere birçok noktayı içeren düsünce yapılarından hareketle farklı görüsler tabii ki
olacaktır.
Ama sorunları çözmemiz lazım. Ülkemizin krizlerden çıkması için hepimiz (bireysel ve kurumsal olarak) katkıda bulunmalıyız.
Konu ile ilgili düsüncem bu fikrin ürünüdür. Kısa bir tanım ile girisimciler; risk ve belirsizlik ortamında yeni is imkanlarını
üretebilmenin yanında fırsatları ve kaynakları kazancı artırmak ve büyüyebilmek için kullanabilen kisilerdir.
Tüm olumsuzluklara karsın toplum, piyasalar canlanmak istiyor, görülen bazı olumlu isaretler bu yönde. Eger hatalı uygulamalar
yapılırsa, mevcut hatalarda ısrar edilirse, hepimiz zarar edecegiz. Girisimciyi koruyacak önlemleri almak hükümetin görevi diyor
ama STK- Sivil toplum Kurulusları ve bireylerin de sorumluluk alması ve özellikle sosyal, toplumsal sorumluluk kapsamında
çalısmalara katılmasının, girisimcilige sahip çıkılmasının öneminin altını çiziyorum. Yeni canlanma ruhunu hepimiz dikkatle takip
ediyoruz, çünkü piyasaların canlanması ekonomiyi ve dogal olarak hepimizi olumlu etkileyecek. Böyle dönemlerde maalesef yanlıs
yönlendirmeler de olabilmekte. Bu nedenle 5N1K (Ne, Nerede, Niçin, Nasıl, Ne zaman ve Kim) yöntemini uygulamakta yarar var.
Bildiginiz üzere ülkemizde krizler süreklilik arz etmekte, krizler nedeniyle girisimcilik gerekli ilgi ve destegi görememekte. Ne
yazık ki bu konuda komsumuz olan eski dogu blogu ülkeleri dahi bizden fazla ilerleme kaydetti. Girisimciler ne yazık ki ülkemizde
tesisleri, fabrikaları dahi komsularımıza hatta Çin’e tasımakta. Ülkemize gelen yabancı girisimciler (bu asamada daha çok yatırımcı
olarak karsımıza çıkmakta) çesitli sorunlarla karsılasmakta, böyle olmaması lazım. Özellestirmenin yapılamaması da girisimciligin
önünde engeldir. Bu asamada özellestirmenin her ne pahasına olursa olsun yapılmasına karsı olunması gerektiginin altını çizmekte
yarar var. Konu ile ilgili olarak yapılmaması gereken en önemli sey ise özellestirmenin karsıtı olan devletlestirmedir.
Genel olarak girisimci profiline bakacak olursak;
• Sorumluluk Alma stegine Sahip Olan
• Risk Alabilen
• Basarıya Ulasma stegi Güçlü
• Yüksek Seviyede Enerji Sahibi
• Fırsatları Ve Gelecegi Sezebilen
• Vizyonunu Gerçege Geçirebilen
• Basarıyı Paradan Daha Çok Önemseyen
• Degisen Olaylara Dayanabilen,
• Degisiklikleri benimseyebilen, adapte olabilenler görüyoruz.
Size tanıdık gelen maddeler var mı?

Girisimde basarı için öncelikle firmalar kendi ihtisas alanlarına odaklanmalı, is yapıs yöntemlerini çaga uydurmalı ve yeteneklerini
gelistirmeleri gerekiyor. Salt sektörde yapılıyor veya rakip yapıyor diye cazip gibi görünen alanlara, inceleme yapılmadan,
gerektiginde profesyonel destek alınmadan girilmemeli. Ülkemizde bu furyaya kapılan birçok büyük kurulus girdigi bazı
sektörlerden çıkmak durumunda kaldı. Bireysel bazda ise açılan küçük isletmelerin 3 yıldan kısa sürede büyük bir çogunlugu önce
sermayeyi yitiriyor sonra kapanıyor (iflas) oysa bu duruma düsmeden firmaların sektörden çıkma stratejisi dahi olmalı. Kayıtlarda
sirket kapatma sayısının az görünme sebebi girisimcilerin kapatma islemi asamasında dahi karsılastıkları zorluklar nedeniyle islemi
tamamlamamasıdır. Bu nedenle birçok iflas etmis, faal olmayan isletme kaydi durumdadır.
Bankalar özellikle küçük esnaf ve sanatkara finansman saglama görevi olan T. Halk Bankası ve tarıma, çiftçiye yönelik ise T.C.
Ziraat Bankası geçmis uygulamalar nedeniyle girisimcilere gerekli destegi saglayamamıstır. Sunulan kredilerin ticari faiz oranlarının
yüksek olması nedeniyle de kredi kullanımı olması gerektigi düzeyde degildir. Paranın maliyetini tabii ki hesaplamak lazım ama
uzun vadeli fonlardan yararlanmadan kısa vadeli borçlanma ile orta vadeli krediyi çevirmek hele uzun vadeli kredi kullandırmak
yüksek maliyet nedeniyle mümkün degildir. Uygulanan finansman modeli yanlıstır. Bankaların sagladıgı KOB’lere yönelik kredi
kullandırdıkları kredinin % 5′i bile degildir. Ayrıca bilindigi üzere, bankaların sundugu kredilerin vadeleri kısa, miktar genelde
düsük, faiz ise yüksek olmakta. Oysa girisimciligin yeserecegi iklim için uzun vadeli (minimum 60 ay) ve düsük faiz oranlı destek
kredisi kullandırılmalı, yatırımlarda tercihen en az ilk iki yıl vergiden muaf tutulmalı. Bu konuda olumlu çaba içinde olan bankalar
var.
Charles Handy “Büyük girisimciler yanlısları, eksikleri ve dünyaya uygun olmayanları görür, düzeltmek, tamir etmek, boslukları
doldurmak ve yeni bir sey yaratmak için çalısırlar” demekte. Krizleri asmak için böyle girisimcilere ihtiyacımız var. Türkiye’de genç
nüfusun yüksek olması güzel ama ne yazık ki egitim konusunda yeterli olunmadıgı için sorunlar yasıyoruz. Öte yandan kamu
kuruluslarınca yapılmaya çalısılanların yanında özellikle üniversitelerimizde girisimcilik konusunda dersler var, danısmanlık ve
egitim sirketleri de hizmet üretiyor. Girisimcilerin yeterince maddi destek bulamaması gerçek olmakla birlikte sadece kadın
girisimciler bulamıyor veya sadece büyük sehirlerde girisimcilere fırsatlar var yanılgısına düsmemek lazım.
Girisimde bulunacaklara “hangi alanda girisimde bulunacaksanız iyi arastırma yapın, kendinizi, muhtemel rakiplerinizi iyi tanıyın,
fırsatlardan, tehditlerden haberdar olun, stratejilerinizi dogru belirleyin, is planının önemini yadsımayın ve özellikle Bilgi ve letisim
Teknolojileri’nden (BT) yararlanın diyorum. Serbest bölgelerden daha çok, özellikli sanayi bölgeleri, Teknoparklar ve silikon
vadileri önem kazanacak. Teknoparklarda hedef genelde yazılım ihracatı olmakla birlikte, örnegin GOSB Teknoparkı “yeni
girisimcilere projelerini uygulamaya koymaları ve yönetmeleri konusunda egitim vermek, yol göstermek, destek saglamak ve bilgiyi
ticarilestirerek ihracat yapmak amacıyla kuruldu (ITB, Nisan 2003). Özellikle AR-GE, iç piyasanın, küçük girisimcinin
ıskalanmaması, tesviklerin dogru kullanılması ve özellikle üretim ve istihdama yönelik çalısmalara katkıda bulunulması yerinde olur.
Ekonomideki gerçek anlamdaki %1′lik büyüme dahi on binlerce kisiye is imkanı demek.
Girisimciligin gelistirilmesi için neler yapılmalı?
Girisimciligin gelistirilmesi bazılarının önerdigi üzere sadece vergileri düsürmek, yatırım için (bölgeler) yer göstermek, bazı
avantajlar saglamak gibi birkaç basit önlemle pek mümkün degildir. Bunlar geçici önlemlerdir. Girisimciligin önündeki engelleri
ortadan kaldırmak için sorunu kökten çözmek gerekir. Girisimci olma fikrinin temelinde birey ve onu yetistiren ailenin hayata bakıs
açısı, toplumsal degerleri, egitim ve inanç ve özgüven açısından artıları ve eskileri yatmaktadır. çinde oldugunuz toplumun
çekirdegi olan bir aileyi örnek olarak alın, arzu ediyorsanız kendi ailenizi alın, ortaya da kendinizi koyun. Sonrasında ise kendinize
ben girisimci miyim? Neden degilim? Ailem bu konuda bana neler sagladı ve saglamadı olmak üzere bir SWOT (Güçlü,Zayıf
yönleriniz, Fırsatlar ve Tehditler açısından durum) analizi yapın. Bunu yaparken bir önceki halkayı yani ailenizi de aynı bakıs açısı
ile degerlendirmeyi de unutmayın. Bu incelemeyi kendi çevrenize, ilinize, bölgenize, yasadıgınız ülkeye, baglı oldugunuz toplumsal
degerlere göre genisleterek yapın, ortaya çok ilginç sonuçlar çıkacak. Nedense bu asamada bizim toplumumuzda yaygın olan “icat
çıkarma, eski köye yeni adet olur mu?, sen yapamazsın, vb” genel kabul görmüs ama yanlıs saptamalar aklıma geliyor.
Gelismis batı ülkelerinde ve özellikle Amerika’da ailede verilmeye baslanan egitim ana okullarında sekilleniyor. Bu nedenle gazete
dagıtan, limonata satan, çocuk bakan- kendi masrafını çıkarmak veya para kazanmaktan öte girisimde bulunması ailesi tarafından
tesvik edilen çocuklar çogunlukta. Peki sizin için bu geçerli mi? Bunları yaptınız mı? Cevabınız evet ise tebrikler, girisimde bulunma
konusunda önemli engelleri asabilirsiniz.
çinde bulundugunuz toplumun girisimcilik konusunda basarı ölçüsünü tespite yönelik olarak; “Toplumunuzda kaç ailenin kendine
güvenen, denemekten korkmayan, basaracagını düsünen, bu konuda gerektiginde destek görecegini düsünen, engeller öne sürerek
degil çözümler üretilerek sorunlara yaklasılacagını bilen gibi listeyi uzatabilecegimiz ama özünde ‘Basarma Güdüsü’ (n Ach faktörü*
Need for Achievement- s basarmaya olan ihtiyaç)
yüksek bireyler yetistirdigini düsünüyorsunuz ? sorusunun cevabı girisimcilikte basarının anahtarı olabilir. Bu dünyada yasayan
insanları psikoloji bakımından genis iki gruba bölmek mümkün. Bunlardan azınlıgı teskil eden birinci grup fırsat ve imkanlardan
faydalanan ve bir sey elde edebilmek için büyük bir gayretle çalısmak arzusunu gösteren insanlardır. A güdüsü ırsi degildir, aile ve
egitim olumlu katkıda bulanabilir, gelistirebilir. Onlar yaptıkları seyi daha iyi yapmaya çalısır bu konuda olumlu tutum ve davranıs
sergilerler. Zorluklar onları yıldırmaz, mücadelecidirler. Basarının ödülünden daha çok basarı ile ilgilenirler ve salt sahsi basarıya
odaklanmazlar. Çogunlugu teskil eden ötekiler ise buna o kadar hevesli degildir ve aldırıs etmezler. Siz hangi gruptansınız ? Daha
dogru bir yaklasımla biz hangi gruptayız? Sorusunu kendimize sormamız gerekiyor. Ülkemizde bu konuda sorunun köklerine inme
anlamında önemli bir görev üstlenen adeta yapıtası olarak nitelenebilecek, 1964 yılında baslatılan D.K.D (Düsün, Konus, Dinle)
Toplum önünde söz söyleme kurslarını örnek verebilirim. Bu örnek çalısmayı su sıralar “nsan Mühendisligi” isimli kitabını
okumakta oldugum, “nsanı insan yapan, okuldan sonra edindigi bilgilerdir” diyen Nüvit Osmay yapmıs.
Gelecekle ilgili yorumlar yapan (Futurist) Alvin Toffler’a göre su anda girisimcilerin karsılarında duran en büyük degisim: dünya
ekonomisinin finansal tabanlı sermayeden entelektüel sermayeye olan degisimidir. Toffler “Bilgi, artık üretimin faktörlerinden
sadece biri degildir”, “Bilgi, üretimin çok önemli/kritik faktörüdür” demektedir.
Girisimcilik konusunda kitap önerim “Essentials of Entrepreneurship and Small Business Management” (Thomas W. Zimmerer ve
Norman M. Scarborough) olacak.